سوالات متن درس 10 اقتصاد دهم

پایداری ،تاب آوری اقتصاد در برابر فشارها و تحریم ها، استحکام اقتصادی،ثبات اقتصادی،تولید داخلی،استقلال اقتصادی،

واقعیت آن است که کشورهای مختلف جهان و دولت های آنها، با وجود روابط اقتصادی پیچیده ای که با هم دارند، هنگام حضور در روابط جهانی، نگران منافع ملی خود نیز هستند .برخی کشورها حاضر نیستند کشورهای دیگر پیشرفت کنند و دوست دارند، خودشان تنها قدرتمند جهان باشند .کشورهای دیگر نیز یا باید در مقابل خواستۀ آنها سر تسلیم فرود آورند و به مزرعه ای از گاوهای شیرده تبدیل شوند یا باید از شرافت و استقلال ملی و دینی خود دفاع کنند و در برابر زیاده خواهی ها بایستند . البته نگه داشتن این استقلال ملی و دینی بدون هزینه نیست . انواع تحریم های اقتصادی، سنگ اندازی ها و دشمنی ها، بیشتر و بیشتر خواهد شد .با این حال کشوری که نخواهد زیر بار بیگانگان برود، راه های قوی شدن را نیز فرا خواهد گرفت.

ایران به دلیل وسعت و پهناوری جغرافیایی، برخورداریا ز منابع طبیعی و قرار گرفتن در چهار راه بین المللی، از دوران باستان جایگاه ویژه ای در اقتصاد جهان داشته است .وجود حکومت ها و سلسله های بزرگ، لشکرکشی ها و جنگ ها، پهناوری مرزهای ایران باستان، جادۀ ابریشم و تجارت با چین و امپراتوری روم، از اهمیت و بزرگی اقتصاد ایران در آن دوران حکایت می کند.

طی هفت قرن دوران شکوفایی تمدن اسلامی، جلوه هایی از پیشرفت اندیشۀ اقتصادی، تأمین مالی مراکز علمی، عمران و آبادانی، تجهیز زیرساخت ها و موقوفات را می توان در اقتصاد ایران و جهان اسلام مشاهده کرد .احکام اقتصادی اسلام پایه قواعد و مقررات اقتصادهای موفق آسیای میانه، آسیای غربی و جنوب غربی، شمال آفریقا و حتی جنوب اروپا قرار گرفت.

با تغییر و تحول سریع در اروپا و شکل گیری قدرت های بزرگ در آن قاره مصادف بود .دولت های اروپایی با تجهیز ناوگان خود به رقابت شدید نظامی و تجاری با یکدیگر و استعمار کشورهای دیگر پرداختند. این رقابت و همچنین استعمار کشورهای دیگر، موجب تسریع جریان توسعۀ این کشورها شد . آنها از یک سو با چنگ انداختن بر دارایی های سایر ملت های جهان به ثروت اندوزی پرداختند و از سوی دیگر در رقابت با یکدیگر به نوسازی سریع صنایع و تولیدات خود اقدام کردند.

اقتصاد مردمی،نفی سلطه بیگانگان واستقلال اقتصادی،حقوق اقتصادی شهروندان و عدالت اقتصادی

مقاوم سازی اقتصادی به معنای آن است که مجموع نیروهای مولد، شرکت ها، مؤسسات تولیدی و خدماتی یک کشور، روی پای خود بایستند تا بتوانند در صورت به وجود آمدن بحران، تمامی نیازهای اساسی و حیاتی شان را خودشان تولید و تأمین کنند و وابسته به بیگانگان نباشند . اقتصاد مقاوم، محصول خودباوری، تلاش و مجاهدت همه جانبه و فراگیر مردمان سخت کوشی است که حاضر نیستند زیر سایۀ بیگانگان زندگی کنند و به آنان وابسته باشند . رشادت ها و دلاوری های مردم ایران در طول تاریخ ثابت کرده است که ایرانیان مسلمان، از چنین قدرتی برخوردارند و هرکجا از این قدرت خود استفاده کرده اند، به پیشرفت های بزرگی دست یافته اند.

اصل44 قانون اساسی با تعیین سه بخش مهم در اقتصاد ،گستره فعالیت آنها را مشخص می سازد.“نظام اقتصاد ایران برپایه سه بخش دولتی ،تعاونی وخصوصی با برنامه ریزی منظم وصحیح استوار است. بخش دولتی شامل صنایع بزرگ ومادر وزیربنایی است که دراختیار دولت است. بخش خصوصی شامل کشاورزی .دامداری . صنعت وتجارت و خدمات می شود که مکمل فعالیت های اقتصادی دولتی وتعاونی است.”

” ثروت های عمومی از قبیل زمین های موات یا رهاشده ،معادن ،دریاها،دریاچه ،رودخانه ها وسایر آب های عمومی ،کوه ها،دره ها،جنگل ها،نیزارها،بیشه های طبیعی ،مراتعی که حریم نیست واموال عمومی که از غاصبین مسترد می شود دراختیار حکومت اسلامی است تا برطبق مصالح عامه نسبت به آنها عمل نماید.”

استفاده از سیاست های انبساطی پولی، حمایت از تولید کننده داخلی دربرابر کالاهای خارجی با سیاست های وارداتی صحیح و عوارض گمرکی مناسب ،تاکیر بر مزیت های نسبی ومطلق تولید و…

رضاخان – سلسله پهلوی

ویژگی عمده این دوره، جدا شدن اقتصاد ایران از ابعاد هویتی، فرهنگی، اجتماعی، تاریخی و دینی خود بود. اقتصاد ایران به جای تکیه بر پایه های بومی و درون‌زای داخلی و ملی خود، به بیرون از مرزها و قدرت های بزرگ متکی شد.

استقلال اقتصادی