سوالات متن درس 8 تاریخ یازدهم

عمر دولت سیدضیاء الدین طباطبایی کوتاه بود. او پس از گذشت سه ماه، از مسند قدرت کنار گذاشته و با حمایت انگلستان از کشور خارج شد و به فلسطین که در آن زمان تحت قیمومت انگلیس بود، رفت.

ژاندارمری را از وزارت داخله (وزارت کشور) به وزارت جنگ انتقال داد و تسلط خود ر بر ارتش تثبیت کرد.

تیمورتاش، داور، تدین، تقی زاده از نمایندگان تجدد طلب مجلس و سلیمان میرزا (از اولین پایه گذاران جریان کمونیستی) در ایران به حساب می آمد به همراه بعضی از فراماسونر های شناخته شده نظیر محمد علی فروغی به دفاع از رضاخان پرداختند.

محمد علی فروغی (ذکاءالملک).

آیت الله مدرس مخالفت خود را با طرح جمهوری خواهی که یک نامزد (رضاخان) نیز بیش تر نداشت، ابراز کرد.

رضاخان به سرعت و با اعمال نفوذ و تقلب، انتخابات دوره پنجم مجلس شورای ملی را برگزار کرد و در پناه حمایت حزب ها و جریان های سیاسی طرفدار خود توانست اکثریتی از نمایندگان موافق و طرفدار خود را روانه مجلس کند. با وجود این، نمایندگانی چون آیت الله مدرس، مستوفی الممالک، دکتر مصدق، مشیر الدوله و موتمن الملک نیز که مورد توجه مردم بودند، به مجلس راه یافتند.

با اتحاد حزب تجدد به رهبری داور، تیمورتاش و تدین و حزب سوسیالیست به رهبری سلیمان میرزا اسکندری آغاز شد.

در آذر ماه ۱۳۰۴ ، مجلس موسسان که تمام اعضای آن از طرفداران رضاخان بودند تشکیل شد و با تغییر چهار اصل از اصول متمم قانون اساسی، سلطنت دائمی ایران را به رضاخان و اعقاب ذکور او واگذار کرد و در چهارم اردیبهشت ۱۳۰۵ رضاخان به عنوان پادشاه ایران تاجگذاری کرد.

رضاخان با تبلیغ های گسترده، دسیسه چینی و دست آویز قرار دادن ناامنی در کشور، خواهان قدرت و اختیارات بیش تری شد. سرانجام نیز، با وجود مخالفت ها، نه تنها موفق به تثبیت موقعیت شد، بلکه احمدشاه و مجلس را ناچار به انتخاب خود به نخست وزیری کرد.

شرایط اجتماعی، اقتصادی و روانی جامعه درآن سال ها به گونه ای بود که به تدریج زمینه را برای حاکمیت مطلق رضاخان مساعد می کرد. رضاخان که موفق به سرکوب چند شورش داخلی شده بود، رفته رفته به عنوان عامل برقرار کننده امنیت در کشور شناخته شد. افزایش حمایت انگلستان و جریان ها و احزاب سیاسی از او، این باور را در میان مردم به وجود آورد که جز رضاخان هیچ کس قادر به برقراری امنیت در ایران نیست.

جاه طلبی های رضاخان.

گروهی از رهبران و حزب های سیاسی غرب گرا بودند که با شعار ترقی و تجدد خواهی به تدریج در مجلس چهارم و پنجم، قدرت را در دست گرفته بودند. گروهی از نمایندگان توسل به اجبار و زور را برای ایجاد تحول های اجتماعی در ایران لازم می دانستند و در نشریه های وابسته به خود، به نظریه پردازی درباره لزوم استقرار نظام استبدادی در ایران پرداختند و آشکارا ندای دیکتاتوری مصلح را سر دادند.