سوالات متن درس 4 تاریخ یازدهم

مدینه یا مدینه النبی پیش از هدرت پیامبر به آن شهر، یثرب نام داشت. هدرت رسول خید ا و پییروان ش از مکی ه بی ه یثیر ب یکی ی از رویدادهای سرنوش تساز تاریخ اسلام به شمار می رود. در نتیده این رویداد، زمینه و شرایط مناسبی بیرا ی برپیای ی امی ت و حکومی ت اسلامی فراهم آمد.

اغلب مردم آ ن شهر به کشاورزی اشتغال داشتند و از درآمد و رفاه اقتصادی بالایی برخوردار نبودند. همچنین فعالیی ت هیا ی تدیاری یثربیان خیلی گسترده نبود و برخلاف مکیان، روابط تداری و سیاسی گسترد های با قبایل و ساکنان دیگر شهرها و مناطق عربستان و کشورهای همسایه نداشتند.

به لحاظ اعتقادی و دینی، اکثر اعضای قبیلههای عرب ساکن شهر یثرب پیرو آیین بتپرستی بودند. حضور یهودیان در آن شهر، سبب شده بود که بتپرستان، اخبار و آگاهی مختلفی درباره تاریخ پیامبران الهی کسب نمایند.

حضرت محمد صلیاللهعلی هوآله در سال 11 بعثت، شش نفر از مردم یثرب را که برای اندام مراسم حج به مکه رفته بودند، بیه اسیلام دعوت کرد. آنان مسلمان شدند و پ از بازگشت به شهر خود به تبلیغ اسلام پرداختند.

زیرا شمار قابل توجهی از اعضای قبیله های مختلف به ویژه اوس و خَُزرَج در آن حضور داشتند و به احتمال فراوان آنان نماینید ه عید ه دیگری نیز بوده اند. این درحالی بود که ساکنان یثرب تا آن زمان ارتباط چندانی با شخص پیامبر نداشتند و نمایندگان آنان نیی ز تنهی ا ملاقات کوتاهی با آن حضرت داشتند.

پیمان عقبه دوم

عقبه دوم

پیامبر نیز پ از آنکه از دسیسه مشرکان در دارلندوه برای کشتن خود آگاه شد، با فداکاری علی علیهالسلام مخفیانه از مکه خیارج و به سوی یثرب حرکت کرد.

1 پیوند برادری، تحکیم وحدت دینی -2 پیمان نامة عمومی مدینه

پیامبر اکرم در نخستین ماههای پ از هدرت به هدف ایداد همدلی و وحدت دینی میان پیروانش به آنان دستور داد که هر فرد بدون در نظرگرفتن قبیله یا طایفه خود با فرد دیگری پیوند برادری برقرار نماید.

این پیوند گاه میان دو نفر از مهاجران و اغلب بین یکی از انصار و یکی از مهاجران برقرار گردید. سیرهنویسان اسامی اشخاصیی را کیه در نتیده فرمان رسول خدا با یکدیگر برادر شدند، ثبت کردهاند؛ از جمله نوشتهاند که پیامبر، علی علیهالسیلام را بیه عنیوان بیرادر خویش برگزید.

پیماننامه عمومی یا به قول امروزیها قانون اساسی مدینه

این پیمان نامه، حقوق و مسئولیتهای هر یک از گروههای مسلمان و غیرمسلمان و چگونگی ارتباط آنها را با یکدیگر مشخص میکرد.

سرآمد آنان، منافقان و یهودیان بودند. علاوه بر آن، برخی از بتپرستان نیز از دستورات پیامبر سرپیچی کردند و مانع اسلام آوردن اعضای قبیله و طایفه خود شدند.

پیامبر ناگزیر از برخورد با قبیله های پیمان شکن و توطئهگر یهودی شد و طی سه لشکرکشی و محاصیره نظیامی بیه حضورشیان در مدینه پایان داد. علاوه بر آن، تغییر قبله مسلمانان از بیت المقدس به سوی مکه، یکی دیگر از اقداماتی بود که به فرمان الهی و درپیی بهانه جویی یهودیان اندام گرفت.

پ از هجدرت پیامبر و یارانش به مدینه، مشرکان قریش همچنان بزرگترین و سرسختترین دشمنان دعیوت اسیلامی بیاقی ماندنید. قریش همچنین با بسیاری از قبیلههای شبه جزیره عربستان و به طور خاص منطقه حداز روابط سیاسی و تداری داشت و میتوانسیت آ نها را علیه مسلمانان تحریک کند.

یکی از اهدف این عملیاتها، تهدید مسیر تدارت مشرکان مکه به شام و کسب غنیمت بود؛ زییرا آنیان امیوال مهیاجران مسیلمان را تصرف کرده بودند. در نتیده تداوم سیاست تعقیب کاروانهای تداری قریش توسط مسلمانان، سراندام در سیال دوم هدیرت جنیگ بزرگی میان سساه اسلام و لشکریان مشرک در مکانی موسوم به بدر صورت گرفت.

پس از پیمان صلح حدیبیه، نفوذ و گسترش اسلام در منطقه حداز و سرتاسر شبه جزیره عربستان به طور قابل توجهی افزایش یافت و مسلمانان در موقعیت برتری قرار گرفتند. در چنین شرایط تاریخی بود که حضرت محمد صلیا لله علیهوآلیه، سیران امسراتیور یهیا و دولتهای بزرگ را به اسلام دعوت کرد.

برخی از منابع تاریخی نوشته اند که دعوت جهانی پیامبر از سال ششم هدری و پ از پیمان صلح حدیبیه آغاز گردید. از جمله گفتی ه شده که در همین سال، سفیران رسول خدا، نامه های آن حضرت را به پادشاهان ایران، روم، غسّان، مصی ر و حبشی ه و رؤسیا ی برخی ی قبیله های بزرگ عرب رساندند.

طی سالهای هفتم و هشتم هجدری تعدادی از حاکمان محلی در گوشه و کنار شبه جزیره عربستان مانند عمان، بحرین، ندیران، یمین و ... یا به اسلام گرویده و یا از طریق پیمانهای سیاسی و پرداخت جزیه، تابع حکومت مدینه شدند.

پس از آن قبیله های اطراف آن شهر نیز به تدریج اسلام را پذیرفتند. مورخان سال نهم هجدری را سال وفود یا سال اسلام آوردن قبیله ها نامیدهاند. در این سال هیئت های نمایندگی قبیله های مختلف عرب از هر سیو بیه مدینه آمدنید و ضیمن پیذیرش اسلام، فرمانبرداری خود را از رسول خدا اعلام نمودند.

پ از فتح مکه قبیله های اطراف آن شهر نیز به تدریج اسلام را پذیرفتند. مورخان سال نهم هدری را سال وفود یا سال اسلام آوردن قبیله ها نامیده اند. در این سال هیئت های نمایندگی قبیله های مختلف عرب از هر سیو بیه مدینیه آمدنید و ضیمن پیذیرش اسیلام، فرمانبرداری خود را از رسول خدا اعلام نمودند.

حضرت محمد صلی ا لله علیه و آله، سرانجام در 28 صفر سال 11 در مدینه از دنیا رفت و در یکی از اتاق های منزلش به خاک سپرده شد.