سوالات متن درس 12 جامعه شناسی یازدهم

:یکی پس ازدیگری بدون اینکه چالش های پیشین پایان پذیرفته باشند. ابتداچالش های اقتصادی،سیاسی ،نظامی وسپس معرفتی ،معنوی،اخلاقی ،عاطفی و...

علت های درونی نه بیرونی ،بنابراین نمی توانندعلت آن رابه دیگران نسبت دهند.علت چالش های غرب لایه های عمیق سکولاریستی،اومانیستی وروشنگری غرب است.

انسان نیازفطری به معنویت ،حقیقت ونیروهای ماورایی داردوبدون توجه به این نیازهای فطری دچاربحران معنویت شدوجهت برون رفت ازاین بحران مجددا به سوی معنویت بازگشت.

رویکرددنیوی واین جهانی (سکولاریستی)، گرایش ها ورفتارهای دینی تنهاباتوجیه وپوشش دنیوی امکان مطرح شدن داشتند.حوزه های تخصصی هنر،اقتصاد،سیاست وعلم سکولارودنیوی شدامافرهنگ عمومی جامعه غربی،آن هم درمحدوده زندگی خصوص همچنان دینی باقی ماند.

دین طی قرن بیستم از آخرین عرصه حضورخودیعنی ازقلمرو فرهنگ عمومی نیزبیرون خواهدرفت ،ولی درسال های پایانی قرن بیستم نه تنها دین ازفرهنگ عمومی خارج نشدبلکه شاهدبازگشت مجددنگاه معنوی ودینی به سطوح مختلف زندگی انسان ها بودند.

بابحران معنویت درفرهنگ غرب درسالهای پایانی قرن بیستم شاهد بازگشت مجدد نگاه معنوی ودینی درسطوح مختلف زندگی انسان ها هستیم که از آن به افول سکولاریسم یا پساسکولاریسم یاد می کنند.

نیاز فطری آدمی به حقایق قدسی وماوراءطبیعی است . یک فرهنگ علاوه برپاسخ به نیازهای جسمانی ودنیوی انسان باید به نیازهای معنوی وقدسی اونیزپاسخ دهد تادچاربحران معنوی و پوچ گرایی نشوند.

چون با انکار حقایق قدسی واصالت بخشیدن به انسان دنیوی به پوچ گرایی یاس وناامیدی ومرگ آرمان ها وامیدها(آزادی و آرامش ) منجرشد.

1- برخی ازنخبگان جهان غرب درجست وجوی سنت های قدسی ودینی فعال شدند. 2- مهاجران ساکن کشورهای غیرغربی که درقرن بیستم مقهورفرهنگ مدرن بودند به سوی هویت دینی خودفراخوانده شدند. 3- بازار معنویت های کاذب ودروغین برای غارت میراث درهم ریخته روشنگری مدرن رونق گرفت.(مانند خرافه پرستی ،شیطان پرستی ،عرفان های سرخ پوستی و...)

در فرهنگ مدرن سکولاریسم به صورت آشکار مطرح شد. در این فرهنگ، گرایش ها و رفتارهای دینی تنها با توجیه دنیوی امکان مطرح شدن دارند.

سکولاریسم به ترتیب در حوزه های هنر – اقتصاد – سیاست – علم ظاهر گردید و فرهنگ تخصصی هر یک از این حوزه ها، سکولار و دنیوی شد اما فرهنگ عمومی جامعه غربی، در محدوده زندگی شخصی و خصوصی افراد، همچنان دینی باقی ماند.

برخی جامعه‌ شناسان بر این گمان بودند که در قرن بیستم دین از آخرین عرصه حضور خود – یعنی قلمرو فرهنگ عمومی – نیز بیرون خواهد رفت امّا واقعیت، خلاف این پیش‌بینی را نشان داد. طیّ قرن بیستم نه تنها دین از فرهنگ عمومی مردم خارج نشد بلکه در سال‌های پایانی آن، نگاه معنوی و دینی، به سطوح مختلف زندگی انسان‌ها بازگشت.

«افول سکولاریسم» و «پسا سکولاریسم»

بحران معنویت

خیر – فرهنگ غرب با انکار حقایق قدسی، نه تنها به آرمان های انقلاب فرانسه نرسید بلکه با اصالت بخشیدن به انسان دنیوی در قرن بیستم به پوچ گرایی،یاس و ناامیدی و مرگ آرمان ها و امیدها انجامید.

الف) برخی از نخبگان جهان غرب را به جست و جوی سنت های قدسی و دینی واداشت. ب) مهاجران ساکن کشورهای غربی را که اغلب مرعوب فرهنگ مدرن شده بودند،به سوی هویت دینی خود فراخواند. ج) بازار معنویت های کاذب و دروغین را رونق بخشید، خرافه پرستی، شیطان پرستی، انواع بازسازی شده ادیان و عرفان های شرقی و سرخ پوستی، نمونه هایی از این معنویت های دروغین هستند.