سوالات متن فصل1 زمین شناسی یازدهم

دانشمندان بر این باورند که خداوند، جهان هستی را بر اساس اصول و قوانین آفریده است. آنها با مطالعه و شناخت نظام حاکم بر آفرینش کیهان، به دنبال کشف رازهای خلقت هستند.

در کیهان، صدها میلیارد کهکشان وجود دارد.کهکشان ها، توده ای از گاز، غبار و میلیاردها جرم آسمانی شامل ستاره ها، سیاره ها، فضای بین ستارهای و … هستند که طی انفجاری بزرگ تشکیل شده اند . درهر کهکشان، تعدادی ازاجرام مختلف،تحت تأثیرنیروهای گرانش متقابل،کنار هم جمع شده و منظومه ها را ساخته اند

اگر در شب های صاف و بدون ابر، در مکانی که آلودگی نوری ندارد، به آسمان نگاه کنید، نوار ی مه مانند و کم نور، شامل انبوهی از اجرام می بینید . این نوار که، کهکشان راه شیری نام دارد، یکی ازبزرگ ترین کهکشان های شناخته شده است . کهکشان راه شیری، شکلی مارپیچی دارد که منظومه شمسی ما، در لبه یکی از بازوهای آن تشکیل شده است.

الف-نظریۀ زمین مرکزی بطلمیوس ب-نظریۀ خورشیدمرکزی نیکولاس کوپرنیک

برخی دانشمندان ایرانی مانند ابوسعید سجزی و خواجه نصیرالدین طوسی، با اندازه گیری های دقیق و تفسیر درست یافته های علمی، ایرادهایی بر نظریه زمین مرکزی وارد کردند. این نظریه در اروپا نیز مخالفانی داشت؛ ولی تا حدود قرن 16 میلادی مطرح بود.

کوپرنیک

-زمین همراه با ماه، مانند دیگر سیاره ها در مدار دایره ای به دور خورشید می گردد . – حرکت روزانۀ خورشید در آسمان، ظاهری و نتیجۀ چرخش زمین به دور محورخود است.

کپلر

توان 3 عدد 9را به دست می آوریم که می شود 929 و سپس جزر آن را به دست می آوریم که می شود 29 یعنی این سیاره هر 29 سال یک دورکامل به دورخورشید می گردد. 9واحد نجومی فاصله سیاره با خورشید و ۶واحد نجومی هم فاصله خورشید با زمین می شود ۶1 واحد نجومی

-حرکت وضعی یا چرخشی -حرکت انتقالی

چرخش زمین به دور محورش را حرکت وضعی می گویند.

این چرخش در جهت خلاف حرکت عقربه های ساعت است و در مدت زمان حدود 26 ساعت انجام می شود.

شب و روز بر اثر حرکت وضعی به وجود می آید.

23 درجه ای محور زمین، نسبت به خط عمود بر سطح مدار گردش زمین به دور / انحراف 5 خورشید، سبب ایجاد اختلاف مدت زمان روز و شب در عرض های جغرافیایی مختلف می شود.

در مناطق استوایی طول مدت روز و شب با هم برابر 12 ساعت روز و 12 ساعت شب است و با افزایش عرض جغرافیایی این اختلاف بیشتر می شود.

میانگین فاصله خورشید از زمین، حدود 151 میلیون کیلومتر است که به آن، یک واحد نجومی می گویند.

تعیین سن سنگ ها و پدیده های مختلف، از نظر بررسی تاریخچه زمین، اکتشاف ذخایر ومنابع موجود در زمین، پیش بینی حوادث احتمالی آینده و … اهمیت زیادی دارد.

در زمین شناسی نیز، سن سنگ ها و پدیده ها را به دو روش سن نسبی و مطلق تعیین می کنند.

در تعیین سن نسبی، ترتیب تقدم و تأ خر وقوع پدیده ها نسبت به یکدیگر مشخص می شود و در تعیین سن مطلق (رادیومتری) سن واقعی پدیده ها با استفاده از عناصر رادیواکتیو اندازه گیری می شود .

عناصررادیواکتیو به طور مداوم و با سرعت ثابت در حال فروپاشی هستند. این عناصر پس از فروپاشی به عنصر پایدار تبدیل می شوند. مدت زمانی را که طول می کشد نیمی از یک عنصر رادیواکتیو به عنصر پایدار تبدیل شود، نیمه عمر آن عنصر می گویند

درتعیین سن مطلق با استفاده از رابطه زیر، زمان دقیق وقوع پدیده تعیین می شود.

معیارتقسیم بندی این واحدهای زمانی مختلف، به حوادث مهمی همچون ظهور یا انقراض گونه خاصی ازجانداران، حوادث کوه زایی، پیشروی یا پسروی جهانی دریاها و … بستگی دارد.

1- مرحله بازشدگی 2-مرحله گسترش 3- مرحله بسته شدن 4-مرحله برخورد

تحت تأثیر جریان های همرفتی خمیرکره، بخشی از پوستۀ قاره ا ی شکافته می شود و مواد مذاب خمیرکره صعود نموده و به سطح زمین می رسند.مانند شرق آفریقا کوه های کنیا و کیلیمانجارو

در این مرحله، شکاف ایجاد شده، گسترش می یابد و در محل گودال های ایجاد شده دریاهایی تشکیل می شود . مانند دریای سرخ – اقیانوس اطلس

در یک یا چند منطقه از اقیانوس ایجاد شده، سنگ کره اقیانوسی دچار فرورانش می شود و اقیانوس، کوچک تر و در نهایت بسته می شود.

با بسته شدن اقیانوس و برخورد ورقه ها، رسوبات اقیانوسی، رشته کوه هایی به وجود می آیند .مانند هیمالیا، البرز، زاگرس