سوالات متن درس 5 اجتماعی نهم

زیست بوم یک ناحیه وسیع جغرافیایی است که در آن، انواع خاصی از گیاهان و جانوران زندگی می کنند و ناحیه مشخصی را به وجود می آورند. هر زیست بوم از چندبوم سازگان(اکوسیستم) تشکیل شده است.

یک زیست بوم ممکن است بخش وسیعی از یک قاره را دربرگیرد و یا ویژگی های آن در چند قاره یافت شود.

وجود هر زیست بوم در یک ناحیه به عوامل مختلفی چون آب و هوا، شکل ناهموار یها، میزان ارتفاع زمین، و جنس خاک بستگی دارد. در میان همه این عوامل، آب و هوا مهم ترین و بیشترین تأثیر را دارد.

با تغییر دما و بارش از یک ناحیه به ناحیه دیگر، پوشش گیاهی تغییر می کند. دما عامل مهمی در رویش گیاهان است و در مناطقی که دمای هوا بسیار پایین است، گیاهان نمی توانند برویند. میزان بارش نیز تأثیر زیادی بر میزان پوشش گیاهی یک منطقه دارد. علاوه بر میزان دما و بارش، عوامل دیگری چون طول مدت فصل خشک و تبخیر نیز در پوشش گیاهی تأثیر دارند.

توندرا محل زندگی اسکیموها ؛ موقعیت: ناحیه ای در نزدیکی قطب شمال و حاشیه اقیانوس منجمد شمالی است. آب و هوا: زمستان های طولانی و حتی سرمای -34 درجه — تابستان ها کوتاه و میانگین دما، حداکثر 12 درجه؛ پوشش گیاهی: زمین های توندرا از یخ و برف پوشیده شده است. در تابستان با ذوب شدن یخ ها، در زیر خاک، باتلاق های کم عمق ایجاد می شود. در توندرا فقط گیاهانی چون خزه و گل سنگ می توانند برویند ؛ نوع جانوران: گوزن شمالی —- خرس قطبی —- روباه قطبی

تایگا موقعیت از گسترده ترین زیست بوم هاست و در جنوب توندرا و در قار ه های آسیا، اروپا و آمریکای شمالی گسترش یافته است آب و هوا در این منطقه، در 6 ماه از سال میانگین دما کمتر از صفر درجه است. بارندگی بین 250 تا 500 میلی متر و زمین همیشه مرطوب است پوشش گیاهی دارای جنگل های مخروطی و سوزنی برگ ها درختان این ناحیه، مانند کاج و سرو، همیشه سبزند و برگ ریزان ندارند. تقریباً تمام جنگل های کشور کانادا از نوع تایگاست. این جنگل ها بخش عمده ای از چوب نرم برای تولید کاغذ را تأمین می کنند ؛ نوع جانوران : عقاب کاکل سفید —- سمور دریایی —- گرگ خاکستری

جنگل های بارانی استوایی ؛ موقعیت : در مجاورت خط استوا در چند قاره گسترده شده است آب و هوا: هوا همیشه گرم، رطوبت حدود 80 درصد و میزان بارندگی سالیانه 2500 میل یمتر است. پوشش گیاهی: جنگل های بارانی استوایی چند طبقه اند. در زیر درختان بلندتر، درختان کوتا هتر و علفها، که رشد بسیار سریعی دارند، وجود دارند. ارتفاع درختان بلند گاه به 25 تا 35 متر نیز می رسد. این زیست بوم بیشترین تنوع زیستی جهان را دارد و انواع حشر ه ها، پرندگان، خزندگان و پستانداران در آن زندگی می کنند.درختان شا ه پسند )مانگرو(، نارگیل، قهوه سودانی، هِوِآ و بامبو از نمونه گیاهان این ناحیه است. نوع جانوران: بابون، یک نوع میمون —توکا—- خزندگان

از چند بوم سازگان یا اکوسیستم تشکیل شده است.

دما و بارش

دما عامل مهمی در رویش گیاهان است و در مناطقی که دمای هوا بسیار پایین است گیاهان می توانند برویند میزان بارش نیز تاثیر زیادی بر میزان پوشش گیاهی یک منطقه دارد علاوه بر میزان دما و بارش عواملی مانند طول مدت فصل خشک و تبخیر نیز در پوشش گیاهی موثرند.

آب و هوا شکل ناهمواری ها جنس خاک

هشت

در نزدیکی قطب شمال و حاشیه اقیانوس منجمد شمالی

این ناحیه زمستان های طولانی دارد و سرمای هوا بسیار شدید است در این ناحیه تابستان ها کوتاه و میانگین دما حداکثر ۱۲ درجه است.

در توندرا

تایگا

قاره های آسیا اروپا آمریکای شمالی

۶ ماه سال میانگین دما کمتر از صفر درجه است بارندگی بین ۲۵۰ تا ۵۰۰ میلی‌متر و زمین همیشه مرطوب است.

منطقه تایگا

در این منطقه هم هوا همیشه گرم و مرطوب است و میزان بارندگی سالیانه ۲۵۰۰ میلی متر است این زیست بوم بیشترین تنوع زیستی جهان را دارد و انواع حشره ها و پرندگان خزندگان و پستانداران در آن زندگی می کنند.

جنگل های بارانی استوایی

درختان شاه پسند نارگیل قهوه هوا بامبو

جنگل های بارانی استوایی

ساوان منطقه علفزارها با درختان تک و منفرد است که در مجاورت جنگل های استوایی قرار دارد بیشترین وسعت ساوان درقاره آفریقا است.

آب و هوای ساوان در طول سال گرم است و دو فصل گرم و مرطوب وجود دارد در ساوان علفخواران تنومند سون گورخر فیل و زرافه کرگدن فراوانند.

قاره آفریقا

بائوباب

به سرزمین های خشکی که میزان بارندگی سالیانه آنها کمتر از ۵۰ میلیمتر باشد خیابان گفته می شود.