علوم تجربی نهم صفحه 133 - آزمایش کنید
مشاهدهٔ آوندهای چوبی
وسایل و مواد لازم: تیغ، شیشه ساعت، قطره چکان، تیغه و تیغک، میکروسکوپ نوری، مایع سفید کننده، آب مقطر، رنگ آبی متیل، ساقه جوان و نازک یا دمبرگ گیاه انگور یا هر گیاه دیگر.
۱ـ با تیغ، برشهای طولی و بسیار نازک از ساقه یا دمبرگ تهیه کنید. برای انجام این کار از معلمتان کمک بگیرید. در استفاده از تیغ نکات ایمنی را رعایت کنید.
۲ـ برشها را درون شیشه ساعت قرار دهید و چند قطره مایع سفید کننده به آنها اضافه کنید. بعد از بی رنگ شدن برشها، آنها را با آب مقطر شست و شو دهید تا مایع سفید کننده خارج شود.
۳ـ چند قطره رنگ آبی متیل روی برشها بریزید و صبر کنید تا آبی شوند. سپس آنها را با آب مقطر شست و شو دهید.
۴ـ یک برش را روی تیغه بگذارید و روی آن را با تیغک بپوشانید. نمونه را با میکروسکوپ مشاهده کنید. آیا آوندهای چوبی را تشخیص میدهید؟
پاسخ تشریحی و گام به گام علوم تجربی نهم صفحه 133 - آزمایش کنید
سلام به دانشمندان جوان نهمی! در این آزمایش هیجانانگیز میخواهیم سیستم حملونقل داخلی گیاهان، یعنی **آوندهای چوبی** را با چشم خودمان ببینیم.
بیایید مراحل را از نگاه علمی بررسی کنیم:
۱. **برشگیری**: هدف ما تهیه لایهای بسیار نازک است تا نور میکروسکوپ بتواند از آن عبور کند.
۲. **مایع سفید کننده**: این مایع باعث میشود محتویات داخل سلولها و رنگیزهها (مثل کلروفیل) از بین بروند تا ساختار دیوارهها واضحتر دیده شود.
۳. **رنگآمیزی با آبی متیل**: این رنگ تمایل زیادی به ترکیب شدن با مادهای به نام **لیگنین** دارد که در دیواره آوندهای چوبی فراوان است.
بنابراین فقط آوندها به رنگ آبی درمیآیند و از بقیه بافتها متمایز میشوند.
۴. **مشاهده**: بله، شما در زیر میکروسکوپ لولههای باریک و بلندی را مشاهده خواهید کرد که دیوارههای ضخیمی دارند.
این لولهها همان **آوندهای چوبی** هستند که وظیفه انتقال آب و مواد معدنی را از ریشه به برگها بر عهده دارند.
نکته علمی: آوندهای چوبی از سلولهای مرده تشکیل شدهاند که فقط دیواره سخت آنها باقی مانده است تا مثل یک لوله محکم عمل کنند.